Techniek Rond de Eng Tafel
Thema
De Wageningse Eng, een tijdelijke fiets/wandelroute langs 12 werken gerealiseerd door 11 regionale kunstenaars. De route werd op 30 mei geopend door Hans Dorrestein.
De beeldenroute (Stichting 14Karaats) vindt iedere twee jaar plaats, waarbij steeds een ander landschap in de regio wordt belicht. De 'Beeldenroute De Wageningse Eng' (installatie 2009) is mede tot stand gekomen door de Gemeente Wageningen, Gemeente Ede, Prins Bernhard cultuurfonds e.a.
Co-productie: Daphna Isaacs en Laurens Manders, Design Academy Eindhoven. Kleuradvies oude gewassen en drachtbloemen: Dhr. L. Vernooy, bijenhouder Het Honingblok, De Wageningse Eng.
Idee
'Struinend door en googlend op De Eng, droomde ik weg over dit typisch Wageningse landschap met haar rijke historie en oude tradities. Langzaam doemde het beeld op van een ‘ronde tafel’…
Het kunstwerk ‘Rond de Eng Tafel’ is een geste aan de vele ‘Eng-thousiastelingen’, die geschaard rond de Eng Tafel in krachtige kleur- en vormtaal strijden voor het behoud van dit eeuwenoude agrarische cultuurlandschap.
De schildering op het tafelblad illustreert het cultuurhistorisch unieke, lintvormige ‘perceeltjeslandschap’. Als een bontgekleurde lappendeken ontvouwt zich de dynamiek van het landgebruik door de eeuwen heen. Volgens een cyclisch teeltpatroon wisselen gewassen elkaar af voor een duurzame vruchtbaarheid van het land, verbeeld in de ovale vorm, ‘het ovum’
Wanneer in de zomer de omringende boekweit- en bloemenvelden het tafelblad laten zweven, is de symboliek van een haast surrealistisch, verheven landschap compleet…
Uitwerking:
Houtconstructie van 4 bij 3.6 meter met schildering, gebaseerd op een kadastrale landkaart uit 1832 en kleuren van (oude) granen en drachtplanten (voor bijen interessante nectar en stuifmeel producerende planten).
Lokatie
De tafel staat centraal in het open akkerlandschap op een perceel, dat gebruikt wordt voor bijenteelt. Gezien vanaf het Tweede Honingblokpad is in eerste instantie een klassieke 'ronde tafel' te zien met een opening in het midden. Naarmate je de tafel nadert wordt het 'ovum' zichtbaar: Een open ovalen constructie, geinstalleerd in het open veld ter bevordering van vruchtbare 'rondetafelgesprekken'.
Barcodepad
'Enter the barcode of life' (installatie 2007)
Thema
'Lusthof voor Linnaeus' ('Lusthof voor Linnaeus') is een ode aan Linnaeus (Zweeds Plantkundige) van 7 Wageningse kunstenaars ter ere van zijn driehonderste geboortedag. Plaats: Arboretum De Dreyen te Wageningen. De expositie werd op 16 juni geopend door de heer Magnusson, ambassadeur van Zweden.
(Georganiseerd door het Platform Beroepskunstenaars Wageningen ism Wageningen Universiteit, VSBfonds, KLV e.a..
Co-productie: Daphna Isaacs en Laurens Manders, Design Academy Eindhoven. DNA barcoding advies: Dr. Ir. Freek T. Bakker, leerstoel biosystematiek WUR).
Idee
De installatie 'Enter the barcode of life' is gebaseerd op DNA barcoding, een concept uit 2003, gelanceerd door de groep van de Canadese populatiegeneticus Paul Hebert. Hij fantaseerde, dat als alle producten in een supermarkt met een streepjescode geïdentificeerd kunnen worden, dat ook voor alle levensvormen op aarde mogelijk zou moeten zijn via een moleculaire streepjescode. Een grote groep wetenschappers werkt inmiddels mondiaal aan dit monsterproject: een levensomvattende referentiebank op basis van moleculaire streepjescodes.
De DNA barcode is te beschouwen als een digitale afspiegeling van de binaire nomenclatuur van Linnaeus. Zoals dit tweeledige namenstelsel van Linnaeus de morfologie van een soort typeert, zo staat de DNA barcode voor het genoom van dat soort.
Uitwerking
De installatie beslaat twee parallelle, houten “lopers” van 60 meter, die aan de hand van vier barcodekleuren de verschillen in de DNA codering voor twee verschillende soorten uitbeelden: De Homo sapiens (mens) en de Lumbricus terrestris (regenworm). De kleuren staan voor de vier elementaire bouwstenen Cytosine (C) Adenine (A) Thymine (T) en Guanine (G), waaruit het DNA is samen gesteld. De volgorde waarin deze bouwstenen voorkomen is bepalend voor een soort. Een DNA barcode van ongeveer 660 streepjes in 4 kleuren voldoet in de meeste gevallen om verschillende soorten te kunnen identificeren.
De uitvergrote DNA barcode, zoals weergegeven in het vierkleurig ‘DNA barcodepad’, is tevens een knipoog naar de immer ‘op pad’ zijnde bioloog. Zo reisde Linnaeus in zijn jonge jaren voor studie en onderzoek ondermeer naar Lapland en Nederland. Ook tijdens zijn befaamde ‘wandelcolleges’ wees Linnaeus zijn studenten de weg in de natuur. Nu kan de bezoeker zelf ‘op pad’, al wandelend de soortspecifieke DNA sequentie ervaren.
Kunstkritiek:
Artikel: BEELDENHULDE AAN DE JUBILERENDE BLOEMENKONING, Antonie den Ridder; Beeld(en) kwartaalblad voor ruimtelijk georiënteerde kunst, jaargang 10 nr. 39.
...Sharon Burggraaf en July Leesberg duiken middels hun bijdrage in het diepe bad van de wetenschap.
....Enter the Barcode of Life is een uiterst kleurige uitwerking van de wijze waarop de wetenschap organismen indentificeert aan de hand van een moleculaire streepjescode. Een pad van 648 felgekleurde houten blokjes voert de bezoeker dieper de tuin in. Uiterst doordachte bijdrage met als enige zwakheid, dat ze nog al wat theoretische kennis veronderstelt bij de dwalende bezoeker.
Recensie uit De Gelderlander van 21 juni 2007 "Kunstenaars aan het hof van de bloemenkoning" door Antonie den Ridder. "Een gedurfde poging wetenschap en kunst samen te brengen".
Watercodes
Thema: Waterspiegelingen als uniek registratiesysteem van de urbane dynamiek (acrylschilderingen, serie 2005/6).
Waterspiegelingen transformeren stadsgezichten langs grachten in mysterieuze dansfestijnen van vloeibare vormen. Het onophoudelijk aanzwellen en uitdoven van rimpelvormen doet denken aan verspringende lijn- en blokpatronen in barcodesymbolen, waarmee beeldinformatie over karakteristiek Hollandse grachtenpanden voor een moment digitaal versleuteld raakt. Anders dan de rigide coderingssystemen blijven 'Watercodes' voortkabbelen overeenkomstig de dynamiek van bruisende steden zoals Amsterdam en Amersfoort, zonder dat ze de hun typerende eigenheid verliezen.
Uitwerking
Vormuitsnede is allesbepalend voor de verbeeldingskracht van het werk. Beweging en diepte worden gesuggereerd door een subtiele afwisseling van lijndiktes en kleurperspectief. De illusie van een watermassa ontstaat door vele transparante lagen te sponzen met sterk verdunde acrylverf. Ter versterking van de vloeiende beweging kabbelt het water voort buiten de beschoeiing van het doek. Als drager is naast katoen- en linnendoek ook geschept oosters papier gebruikt.
Kunstkritiek I en II:
Recensie II uit de De Gelderlander januari 2010, kunstrubriek 'puntig' door Antonie den Ridder:..........'Anders bekeken' toont dat het platform nog steeds vitaliteit bezit. Niet alle bijdragen zijn in gelijke mate overtuigend. Meest doeltreffende werken, zoals de windmolens van July Leesberg, de watercodes van Sharon Burggraaf en de portretten van Gonneke de Haan, leveren een fascinerende nieuwe kijk op de dingen op.
Recensie I uit De Gelderlander december 2005, 'Een beeldend pleidooi voor vloeibaar leven' door Antonie den Ridder.
Je kunt er als kunstenaar naar streven tijdens het creatieve proces binnendruppelende betekenissen in quarantaine te zetten, opdat de naakte verschijningsvorm van het ding zich toont. Maar zelfs dan dringen zich invloeden op aan het werk, het toelatingsbeleid faalt en de werkelijkheid gaat op de loop met het werk. De inval van licht, de werking van de architectuur van de tentoonstellingsruimte en vooral de individuele verbeeldingskracht van de waarnemer tinten het waargenomen kunstwerk.
Op weg naar het museum sneeuwt het en het effect van omlaag dwarrelende vlokjes werkt zo desoriënterend in op het brein, dat een duizeling zich meester maakt van deze bezoeker. Een obsederend nabeeld van het witte ritme lijkt zich in te graven op het netvlies van het oog. Het trillende oog correspondeert met de trilling in de schilderstukken van Sharon Burggraaf bij het betreden van het koetshuis. Kleuren, die anders zouden domineren, krijgen een transparante helderheid. De schilderijen en de glasobjecten scheppen een sfeer van rozige teerheid en voortdurende beweging.
Maar ook onder minder ideale omstandigheden zouden de getoonde werken zich staande houden. Burggraafs onderzoek naar reflectiepatronen op het wateroppervlak, vervorming en spiegeling, doen denken aan de benadering van de impressionisten. Maar ondanks de esthetische eindresultaten lijkt haar benadering formeler te zijn. Het onderzoek van structuren en patronen in de waarneming in de getoonde serie Watercode lijkt af te stevenen op het vormgeven van een mengvorm tussen de vaste en onbuigzame bepaling van het zijnde en de vloeibare, dynamische kant ervan. Vloeibare barcodes en dansende gebouwen in het rimpelende water.
De keuze om deze innemende werken te laten vergezellen door het glaswerk van de Amsterdamse kunstenares Bibi Smit, is een gelukkige. Want naast het toepasselijke gebruik van tere transparante kleuren, weet ook Smit de illusie van een vloeibaar, bewegend universum in glas geloofwaardig te maken. In de vaasvormen middels een vrije en luchtige vormgeving, die al te voorspelbare regelmatigheden omzeilt. In objecten als The Inner Light en Inflated House door de confrontatie op te zoeken in het samenkomen van de archetypische strakke huisvorm en het vloeibare karakter van het materiaal glas.
Op Schaal
Thema: 'W'Onderzoek' (draadobjecten, serie 2004)
(Georganiseerd door het Platform Beroepskunstenaars Wageningen i.s.m. Wageningen Universiteit en Research Centrum. Wetenschappelijk advies: Dr. Ir. Anton Vrieling, geoloog, WUR)
Idee
Voor het project W’Onderzoek heb ik me verdiept in remote sensing technieken, waarmee de aarde vanuit de ruimte wordt bestudeerd.
Satellietbeelden van de aarde leggen, naast een spectaculaire blik op kleurrijke, grillig gevormde aardschollen, ook de kwetsbaarheid van ons bestaan bloot. Op een schaal van 1:100.000 wordt deze frêle schoonheid voor een aantal fotogenieke locaties tot een teer netwerk van veelkleurige, buigzame draden vervlochten. De verschillende weefsels brengen de geografische variaties in kaart. De convexe vormen zijn te beschouwen als schalen, waaruit de mensheid put op zoek naar natuurlijke grondstoffen, zoals de metalen, waaruit dit draadwerk bestaat. Een extra dimensie vormt het intrigerende schaduwspel, dat onderdeel wordt van het object.
Uitwerking
Het tweeledige beeld van aardse schoonheid en kwetsbaarheid is met een minimum aantal metalen draden uitgewerkt in een flexibel dubbelweefsel, dat tevens het voortdurend bewegend oppervlak van de aarde representeert. Tekening en kleurstelling zijn afgeleid van bestaande wetenschappelijke false-colour images
Kunstkritiek:
'Vormen die ontstijgen aan de eenvoud van het materiaal' (Rob Steenbergen, kunstenaar, oudvoorzitter Platform Beroeps kunstenaars, Wageningen 29/11/03).
'Sharon Burggraaf herschept in haar driedimensionale modellen de grafische schoonheid van schaalmodellen (Antonie den Ridder, recencist, De Gelderlander 11/12/03)
Continuum
Thema: De aarde gaf mij een lichaam, Chuang Tzu, chinees filosoof (bronzen beelden, serie 2002)
Idee
Intense beleving van het landschap geeft intuïtief inzicht in de dynamische complexe harmonieën in de natuur, waarvan de mens integraal deel is. In bronzen figuren wordt deze herkenning van in wezen verwante vormen teruggebracht tot één vloeiende doorgaande beweging. De gestroomlijnde beelden refereren aan vliedende rivieren, uitgesleten rivierbeddingen, dwarrelende bladeren in de wind.
Uitwerking
Met stroken boetseerwas en hout bouw/teken ik een open constructie, die ik net zo lang bewerk tot de beoogde beweging in al zijn dynamiek tot leven is gekomen. In combinatie met abstracte en figuratieve elementen ontstaat uiteindelijk een sculptuur met meerdere gezichtspunten.
Om de gewenste massa- en vormreductie optimaal te realiseren hanteer ik de verloren-was methode, waarbij de mal wordt afgebroken. Deze bronstechniek leent zich bij uitstek om te kunnen werken met lintachtige vormen. Een vorm van werken, die zich overigens niet leent voor reproductie wat inhoudt dat alle beelden unica zijn. De bronshuid wordt grotendeels gepolijst tot een egaal glanzend oppervlak is bereikt, waarna het oppervlak wordt gepatineerd in aardse kleuren en fijne texturen door zuren te sponzen. |
